Posiadamy udziały w spółce, która została postawiona w stan upadłości. Czy udziały te powinniśmy objąć odpisem aktualizującym?

Udziały w innych jednostkach stanowią inwestycje długoterminowe i podlegają ujęciu na koncie 03 "Długoterminowe aktywa finansowe" (w analityce: Udziały w spółce X) w cenie nabycia. Natomiast nie rzadziej niż na dzień bilansowy udziały należy wykazywać według cen nabycia pomniejszonych o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości (zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 3 ustawy o rachunkowości).

Ustawa o rachunkowości wyodrębnia w aktywach bilansu należności dochodzone na drodze sądowej, traktując je jako aktywa krótkoterminowe. Za należności te uważa się dochodzone w sądzie z powództwa cywilnego roszczenia, także należności, co do których dłużnik nie zgłosił odmowy zapłaty, ale zwleka z ich uregulowaniem (spłatą).

a) przez odroczenie terminu płatności i rozłożenie spłaty należności na raty,

b) przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia,

Terminy przedawnienia roszczeń regulują przepisy Kodeksu cywilnego. Artykuł 118 K.c. określa tylko generalną zasadę, w myśl której termin przedawnienia wynosi 10 lat, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej.

Wiele jest natomiast przepisów szczególnych, określających krótsze terminy przedawnienia, których przykłady podajemy poniżej, i tak:

Odpisu aktualizującego wartość należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub w stan upadłości dokonuje się do wysokości należności nieobjętej gwarancją lub innym zabezpieczeniem należności, zgłoszonej likwidatorowi lub sędziemu komisarzowi w postępowaniu upadłościowym, księgując:

Wszystkie należności wyrażone w walucie obcej (także te, których spłata nie jest pewna) są wyceniane:

1) w ciągu roku obrotowego - po kursie średnim ustalonym dla danej waluty przez NBP, chyba że w zgłoszeniu celnym lub innym wiążącym jednostkę dokumencie został ustalony inny kurs (art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy o rachunkowości),

1) należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub w stan upadłości - do wysokości należności nieobjętej gwarancją lub innym zabezpieczeniem należności, zgłoszonej likwidatorowi lub sędziemu komisarzowi w postępowaniu upadłościowym,

2) należności od dłużników w przypadku oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jeżeli majątek dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego - w pełnej wysokości należności,

1. Obniżka wartości towarów objętych aktualizacją wyceny:

a) obniżenie wartości towarów objętych aktualizacją

- według cen zakupu, zmniejszającej wynik finansowy

Obowiązująca w rachunkowości zasada ostrożności określona w art. 7 ust. 1 ustawy o rachunkowości zobowiązuje do wyceny poszczególnych składników aktywów i pasywów według rzeczywiście poniesionych na ich nabycie (wytworzenie) cen (kosztów). W szczególności należy w tym celu w wyniku finansowym, bez względu na jego wysokość, uwzględnić m.in. zmniejszenia wartości użytkowej lub handlowej składników aktywów.

Materiałami są rzeczowe składniki majątku nabyte w celu zużycia na własne potrzeby jednostki. Zaliczane są one do rzeczowych aktywów obrotowych.

Obowiązek aktualizacji wartości materiałów wynika z zasady ostrożności wyceny określonej w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości, nakazującej wycenę poszczególnych składników aktywów i pasywów, a zatem także i materiałów, po rzeczywiście poniesionych na ich nabycie (wytworzenie) cenach (kosztach) z zachowaniem zasady ostrożności. W szczególności - w odniesieniu do materiałów - należy w tym celu w wyniku finansowym, bez względu na jego wysokość uwzględnić zmniejszenie ich wartości użytkowej.